คงจะแปลกพิลึกน่าดูถ้าผู้อ่านทราบว่าผมกำลังจะไปเรียนต่อที่แคนาดา แต่ผมไม่เคยเอ่ยถึงระบบการศึกษาของแคนาดาเลยซักครั้ง ทั้งที่ผมเคยเขียนถึงระบบที่อังกฤษมาแล้ว
จริงๆก็ลำบากที่จะลงรายละเอียดเหมือนกันครับ เพราะว่าแต่ละรัฐเขารับผิดชอบการศึกษาของเขาเอง นั่นหมายความว่าการศึกษาหรือการสมัครอาจจะแตกต่างกันตามแต่ละรัฐ ยังไม่นับว่าที่แคนาดาไม่มีระบบสอบเข้ากลาง นั่นคือแต่ละมหาวิทยาลัยจะจัดการรับนักศึกษาเองและตั้งมาตรฐานของตัวเอง แต่โดยภาพรวมแล้วระบบของเขาคล้ายของอเมริกาหรือบ้านเรามากทีเดียวครับ นั่นคือมีการเรียนขั้นพื้นฐาน 9 ปี จากนั้นจึงเป็น secondary education นั่นคือระดับมัธยมปลายของบ้านเรา
สถาบันระดับ post secondary ของแคนาดามีชื่อเรียกหลากหลายและให้ปริญญาบัตรที่ชื่อต่างกันครับ
colleges, community colleges, technical and vocational institutions : เป็นการเรียนแบบหนักไปทางสายอาชีพ กลุ่มนี้จะให้ diploma หรือ certificates ใช้เวลาเรียนตั้งแต่ 1-3ปี
universities, university colleges and institutes : จบจากกลุ่มนี้จะได้ Bachelor’s Degree หรือก็คือปริญญาตรีบ้านเรานั่นเอง เวลาเรียน 3-4ปีแล้วแต่รัฐและหลักสูตร สำหรับ university college จะเป็นพวกลูกผสมครับ คือมีทั้งวิชาการแบบมหาวิทยาลัยและการประยุกต์สู่สายอาชีพแบบcollege
แต่มีแต่วุฒิปริญญาตรีเท่านั้นนะครับ ที่ต่อขึ้นไปที่ป.โท ป.เอก ได้ สำหรับคนที่จบแบบ diploma มา ก็ต้องอัพเลเวลขึ้นให้ได้ปริญญาตรีก่อนถึงจะเรียนต่อได้
Master’s Degree : ใช้เวลาเรียนขั้นต่ำ 2 ปี และมักจะรับคนที่ได้เกียรตินิยม
Doctoral Degree : ใช้เวลาเรียนขั้นต่ำ 3 ปี และต้องจบปริญญาโทมาแล้วเท่านั้น
ดังนั้นข้อแตกต่างสำคัญระหว่างระบบการศึกษาที่แคนาดากับอเมริกาคงเป็นที่เขาไม่มีหลักสูตร โทควบเอก ในแคนาดา ในกรณีที่อเมริกา นักศึกษาปริญญาตรีสามารถสมัครเข้าปริญญาเอกได้ แต่ก็เรียนห้าปีเท่ากับเรียนปริญญาโทแล้วต่อเอก เพียงแต่ว่าถ้าเรียนควบก็จะเรียนเป็น course workไปเลยสองปี และทำงานวิจัยสามปี ไม่มีชะงัก แต่สำหรับของแคนาดาโทก็โท เอกก็เอกครับ แยกขาดจากกัน
นอกจากนั้นแล้ว สำหรับสายวิทยาศาสตร์อย่างผม แนะนำอย่างยิ่งว่า ป.โทควรลงแบบ Thesis-based คือแบบที่ทำวิทยานิพนธ์ เพราะจะมีน้ำหนักมากกว่าเมื่อเข้าปริญญาเอก และยังมีโอกาสได้รับทุนสนับสนุนจากทางมหาวิทยาลัยมากกว่าด้วย
ส่วนการสอบภาษาอังกฤษ ผลสอบที่รับโดยทั่วไปคือ TOEFL และ IELTS และบางสถาบันจะรับ CAEL ซึ่งเป็นการสอบของแคนาดาที่เขากำลังพัฒนาขึ้นสำหรับใช้ในการเข้าเรียนที่มหาวิทยาลัยในแคนาดาด้วยครับ
แผนผังโดยสรุปเป็นตามนี้ครับ Click เพื่อดูภาพใหญ่นะครับ
สำหรับผู้ที่สนใจ ทางแคนาดาเขามีศูนย์การศึกษาต่อไว้บริการให้คำปรึกษาและข้อมูล สามารถดูรายละเอียดได้ที่
http://www.studycanada.ca/thailand/index.htm
แหล่งข้อมูลอ้างอิง
http://www.kaplanaspect.com/pl/resources/education-system/canada-guide.aspx
http://www.studycanada.ca/
http://www.cicic.ca/382/education-in-canada.canada
ปล. จริงๆอยากจะเขียนให้ลงละเอียดมากกว่านี้ แต่ก็พบว่าข้อมูลบนอินเตอร์เน็ตก็ไม่ละเอียดไปกว่านี้เท่าไหร่แล้วครับ เลยไม่รู้ว่าจะเล่าอะไรดีเหมือนกัน ใครอยากได้อะไรเพิ่มเติม(หรืออยากให้เขียนถึงหัวข้อไหน) เขียนไว้ในcommentเลยนะครับผม
